Cuộc Cách mạng công nghiệp lần thứ tư đã và đang tạo ra những thay đổi sâu sắc trên mọi lĩnh vực của đời sống xã hội. Sự phát triển mạnh mẽ của internet, mạng xã hội và các nền tảng số không chỉ mở ra cơ hội tiếp cận tri thức, giao lưu và kết nối toàn cầu mà còn đặt ra nhiều thách thức đối với công tác bảo vệ nền tảng tư tưởng, bảo vệ an ninh quốc gia và giữ gìn sự ổn định xã hội. Trong bối cảnh đó, đấu tranh phản bác các quan điểm sai trái, thù địch không chỉ là nhiệm vụ của các cơ quan chức năng mà còn là trách nhiệm của mỗi công dân, đặc biệt trong kỷ nguyên số hiện nay.
Không gian mạng ngày nay đã trở thành môi trường sinh hoạt xã hội thứ hai của con người. Chỉ với một chiếc điện thoại thông minh có kết nối internet, mỗi người đều có thể tiếp cận, chia sẻ trên mạng xã hội và lan truyền thông tin với tốc độ rất nhanh. Tuy nhiên, bên cạnh những giá trị tích cực, không gian mạng cũng đang bị các thế lực thù địch, phản động và các phần tử cơ hội chính trị lợi dụng để phát tán thông tin sai sự thật, xuyên tạc đường lối, chủ trương của Đảng, chính sách và pháp luật của Nhà nước; kích động tâm lý bất mãn, gây chia rẽ khối đại đoàn kết toàn dân tộc, làm suy giảm niềm tin của nhân dân đối với chế độ.
Các đối tượng thường sử dụng nhiều thủ đoạn tinh vi như cắt ghép hình ảnh, sử dụng công nghệ AI để thay đổi nội dung tin tức, xuyên tạc sự kiện, đưa tin một chiều, tạo các tài khoản ảo hoặc lợi dụng các vấn đề xã hội nhạy cảm để dẫn dắt dư luận. Đặc biệt, với sự hỗ trợ của công nghệ trí tuệ nhân tạo, việc tạo ra các sản phẩm giả mạo ngày càng trở nên dễ dàng và khó nhận biết hơn. Điều này đòi hỏi mỗi công dân phải có bản lĩnh chính trị vững vàng, kỹ năng nhận diện thông tin và ý thức trách nhiệm trong quá trình tham gia môi trường số.
Đấu tranh phản bác các quan điểm sai trái trước hết là bảo vệ sự thật. Sự thật luôn là nền tảng để xây dựng niềm tin xã hội và duy trì sự ổn định của đất nước. Khi những thông tin sai lệch, xuyên tạc được lan truyền mà không được kiểm chứng hoặc phản bác kịp thời, chúng có thể gây ra những hậu quả nghiêm trọng, ảnh hưởng đến nhận thức và hành động của cộng đồng. Vì vậy, mỗi người cần chủ động tiếp cận thông tin từ các nguồn chính thống, kiểm chứng nội dung trước khi chia sẻ và không tiếp tay cho việc lan truyền tin giả, tin thất thiệt.
Trách nhiệm của công dân trong đấu tranh phản bác quan điểm sai trái còn được thể hiện ở việc nâng cao nhận thức chính trị, hiểu biết pháp luật và tinh thần cảnh giác trước các thông tin xấu độc. Một công dân có tri thức và bản lĩnh sẽ không dễ dàng bị lôi kéo, kích động bởi những luận điệu xuyên tạc. Đồng thời, khi phát hiện các thông tin sai sự thật, mỗi người cần có thái độ rõ ràng, chủ động lên tiếng bảo vệ lẽ phải, cung cấp thông tin chính xác và báo cáo cho cơ quan chức năng khi cần thiết.
Đối với thế hệ trẻ, đặc biệt là học sinh, sinh viên và cán bộ trẻ, trách nhiệm này càng trở nên quan trọng. Đây là lực lượng thường xuyên tiếp cận công nghệ mới, sử dụng mạng xã hội với tần suất cao và có khả năng lan tỏa thông tin mạnh mẽ trong cộng đồng. Vì vậy, việc xây dựng văn hóa ứng xử trên không gian mạng, phát huy tinh thần trách nhiệm, ý thức công dân số và bản lĩnh chính trị cho thế hệ trẻ là yêu cầu cấp thiết hiện nay.
Bên cạnh đó, mỗi công dân cần tích cực lan tỏa những thông tin tích cực, những tấm gương người tốt việc tốt, những thành tựu trong công cuộc xây dựng và bảo vệ Tổ quốc. Đây cũng là một hình thức đấu tranh hiệu quả nhằm tạo ra “sức đề kháng” cho xã hội trước những thông tin tiêu cực và luận điệu sai trái. Khi cái đúng, cái tốt được lan tỏa mạnh mẽ, những thông tin sai lệch sẽ dần mất đi môi trường tồn tại và phát triển.
Trong kỷ nguyên số, đấu tranh phản bác các quan điểm sai trái không chỉ diễn ra trên các diễn đàn chính trị hay trong các cơ quan chức năng mà còn diễn ra hằng ngày trên từng trang mạng xã hội, từng diễn đàn trực tuyến và trong chính nhận thức của mỗi người dân. Đây là cuộc đấu tranh lâu dài, đòi hỏi sự tỉnh táo, trách nhiệm và bản lĩnh của toàn xã hội.
Mỗi công dân là một “chiến sĩ” trên mặt trận tư tưởng, văn hóa và thông tin. Thực hiện tốt trách nhiệm của mình trong việc nhận diện, phản bác các quan điểm sai trái, thù địch chính là góp phần bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng, giữ vững ổn định chính trị, bảo đảm an ninh quốc gia và xây dựng một môi trường số lành mạnh, văn minh. Đó không chỉ là nghĩa vụ mà còn là biểu hiện sinh động của lòng yêu nước và tinh thần trách nhiệm đối với tương lai của đất nước trong thời đại số.
Đào Duy Tùng - Văn phòng Học viện