Trong bối cảnh đó, sinh viên Học viện Cảnh sát nhân dân - những cán bộ Công an tương lai - không chỉ có trách nhiệm học tập, rèn luyện chuyên môn nghiệp vụ mà còn phải trở thành lực lượng tiên phong trên mặt trận tư tưởng, chủ động đấu tranh, phản bác các quan điểm sai trái, bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng và góp phần xây dựng môi trường mạng lành mạnh, an toàn.

1. Không gian mạng đang trở thành môi trường mới của cuộc đấu tranh phòng, chống ma túy

Hiện nay, các đối tượng phạm tội về ma túy không chỉ sử dụng không gian mạng để mua bán, vận chuyển, thanh toán và hướng dẫn sử dụng trái phép chất ma túy mà còn lợi dụng các nền tảng mạng xã hội để tuyên truyền những thông tin sai lệch về ma túy. Chúng xây dựng các hội nhóm kín, sử dụng hình ảnh đẹp, video ngắn, người nổi tiếng hoặc các "KOL" nhằm tạo tâm lý tò mò, bình thường hóa việc sử dụng ma túy trong giới trẻ.

Nguy hiểm hơn, các thế lực thù địch còn lợi dụng vấn đề phòng, chống ma túy để xuyên tạc chính sách hình sự của Việt Nam, vu cáo lực lượng Công an vi phạm quyền con người, bóp méo các vụ án ma túy nhằm làm giảm niềm tin của nhân dân đối với Đảng, Nhà nước và lực lượng Công an nhân dân.

Đây không còn đơn thuần là cuộc đấu tranh chống tội phạm mà đã trở thành cuộc đấu tranh bảo vệ nhận thức, bảo vệ niềm tin và bảo vệ nền tảng tư tưởng trên không gian mạng.

2. Vai trò của sinh viên Học viện Cảnh sát nhân dân trong đấu tranh, phản bác các quan điểm sai trái

Thứ nhất, là lực lượng nòng cốt trong tuyên truyền, lan tỏa thông tin chính thống về phòng, chống ma túy.

Sinh viên Học viện cần tích cực nghiên cứu chủ trương của Đảng, chính sách pháp luật của Nhà nước về phòng, chống ma túy; thường xuyên cập nhật các phương thức, thủ đoạn mới của tội phạm ma túy để chia sẻ những thông tin đúng đắn, khoa học và có sức thuyết phục trên các nền tảng số. Mỗi bài viết, video, infographic hay bình luận tích cực đều góp phần định hướng dư luận, nâng cao nhận thức cộng đồng và xây dựng "lá chắn thông tin" trước các luận điệu xuyên tạc.

Thứ hai, chủ động nhận diện và phản bác các quan điểm sai trái bằng lập luận khoa học.

Đấu tranh trên không gian mạng không phải bằng cảm tính hay tranh cãi cực đoan mà phải dựa trên cơ sở pháp luật, thực tiễn và các bằng chứng khoa học. Sinh viên Học viện cần vận dụng kiến thức được đào tạo để phân tích, chỉ rõ bản chất sai trái của các luận điệu như "ma túy nhẹ không gây nghiện", "hợp pháp hóa sẽ giảm tội phạm", hay "sử dụng ma túy là quyền tự do cá nhân". Việc phản bác phải khách quan, đúng mực, có văn hóa và góp phần nâng cao nhận thức xã hội.

Thứ ba, góp phần xây dựng "miễn dịch số" cho thanh thiếu niên.

Đối tượng mà các tổ chức tội phạm và thế lực xấu hướng tới chủ yếu là học sinh, sinh viên và người trẻ tuổi. Vì vậy, sinh viên Học viện có thể phát huy vai trò xung kích thông qua các hoạt động tuyên truyền tại trường học, địa phương, trên mạng xã hội, giúp thanh thiếu niên nhận biết thủ đoạn dụ dỗ, lôi kéo sử dụng ma túy, từ đó hình thành kỹ năng tự bảo vệ mình trước các thông tin độc hại.

Thứ tư, gương mẫu trong sử dụng mạng xã hội.

Uy tín của người cán bộ Công an được xây dựng từ chính hành vi trên không gian mạng. Sinh viên Học viện cần nghiêm túc chấp hành quy định của Đảng, Nhà nước, Bộ Công an và Học viện trong sử dụng internet, không chia sẻ thông tin chưa được kiểm chứng, không bình luận cực đoan, không tiếp tay cho tin giả; đồng thời lan tỏa hình ảnh đẹp của lực lượng Công an nhân dân thông qua thái độ chuẩn mực, văn minh và trách nhiệm.

Thứ năm, không ngừng học tập, nâng cao trình độ chuyên môn và kỹ năng số.

Đấu tranh trên không gian mạng đòi hỏi kiến thức tổng hợp về pháp luật, công nghệ, truyền thông và tâm lý xã hội. Vì vậy, sinh viên cần chủ động nghiên cứu các quy định pháp luật mới, cập nhật xu hướng công nghệ, rèn luyện kỹ năng truyền thông số, kỹ năng nhận diện tin giả, phân tích dữ liệu và ứng dụng trí tuệ nhân tạo để phục vụ hiệu quả công tác đấu tranh phòng, chống ma túy trong tương lai.

3. Một số giải pháp phát huy vai trò của sinh viên Học viện Cảnh sát nhân dân

Để nâng cao hiệu quả đấu tranh, phản bác các quan điểm sai trái về phòng, chống ma túy trên không gian mạng, cần tập trung thực hiện một số giải pháp sau:

Một là, tăng cường giáo dục chính trị tư tưởng, nâng cao bản lĩnh chính trị, ý thức trách nhiệm và khả năng nhận diện các âm mưu, thủ đoạn lợi dụng không gian mạng của các thế lực thù địch và tội phạm ma túy.

Hai là, đổi mới phương pháp tuyên truyền theo hướng hiện đại, ứng dụng mạnh mẽ công nghệ số, trí tuệ nhân tạo, video ngắn, podcast, infographic và các nền tảng mạng xã hội để nâng cao sức lan tỏa.

Ba là, tổ chức các diễn đàn, cuộc thi, tọa đàm, mô hình "Sinh viên với an ninh mạng", "Thanh niên nói không với ma túy", qua đó tạo môi trường để sinh viên thực hành kỹ năng phản biện, tuyên truyền và đấu tranh trên không gian mạng.

Bốn là, tăng cường phối hợp giữa Học viện với các đơn vị nghiệp vụ của lực lượng Cảnh sát điều tra tội phạm về ma túy, lực lượng an ninh mạng và các cơ quan truyền thông để cập nhật thông tin, chia sẻ kinh nghiệm và xây dựng các sản phẩm truyền thông có chất lượng.

Năm là, mỗi sinh viên cần xây dựng cho mình "bản lĩnh số", coi việc đấu tranh phản bác thông tin sai trái là trách nhiệm thường xuyên của người chiến sĩ Công an nhân dân ngay từ khi còn ngồi trên ghế nhà trường.

KẾT LUẬN

Trong thời đại chuyển đổi số, không gian mạng đã trở thành một mặt trận quan trọng trong công tác bảo vệ an ninh quốc gia và phòng, chống tội phạm ma túy. Trước những âm mưu lợi dụng internet để xuyên tạc, cổ súy ma túy và chống phá Đảng, Nhà nước, sinh viên Học viện Cảnh sát nhân dân cần phát huy vai trò tiên phong, xung kích với bản lĩnh chính trị vững vàng, kiến thức chuyên môn sâu, kỹ năng số hiện đại và tinh thần trách nhiệm cao. Mỗi sinh viên không chỉ là người học tập để trở thành cán bộ Công an trong tương lai mà còn là một "chiến sĩ trên không gian mạng", góp phần bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng, lan tỏa những giá trị tích cực, xây dựng môi trường mạng lành mạnh, an toàn và cùng toàn xã hội thực hiện thắng lợi mục tiêu phòng, chống ma túy vì cuộc sống bình yên, hạnh phúc của nhân dân.

PGS.TS Trần Thị Thu Nga - Khoa Cảnh sát điều tra tội phạm về ma túy, Học viện Cảnh sát nhân dân